Роспотребнадзор түләүле медицина хезмәтләрен алганда кулланучыларның хокукларын аңлата

Халыкка түләүле медицина хезмәтләре медицина учреждениеләре тарафыннан профилактика, дәвалау – диагностика, реабилитация, протез – оропедия һәм теш протезлары рәвешендә күрсәтелә.    Халыкка түләүле медицина хезмәтләре күрсәтү медицина учреждениеләре тарафыннан аларның сайланган эшчәнлек төренә сертификатлары һәм лицензияләре булганда гамәлгә ашырыла.  Дәүләт һәм муниципаль медицина учреждениеләре сәламәтлек саклау белән идарә итүнең тиешле органының махсус рөхсәте белән халыкка түләүле медицина хезмәтләре күрсәтәләр.     Медицина учреждениеләре гражданнарны түләүсез, һәркем файдалана алырлык һәм дөрес мәгълүмат белән тәэмин итәргә тиеш, ул үз эченә учреждениенең урнашкан урыны (аны дәүләт теркәвенә алган урыны), эш режимы, түләүле медицина хезмәтләре исемлеге турында, аларның бәясе күрсәтелгән белешмәләрне, әлеге хезмәтләрне күрсәтү һәм алу шартлары турында, моңа гражданнарның аерым категорияләре өчен ташламалар турында белешмәләр, шулай ук белгечләрнең квалификациясе һәм сертификациясе турында белешмәләр керә. Халыкка түләүле медицина хезмәтләре медицина учреждениеләре тарафыннан гражданнар яисә оешмалар белән хезмәткәрләргә һәм аларның гаилә әгъзаларына медицина хезмәтләре күрсәтүгә шартнамәләр кысаларында гамәлгә ашырыла.     
Түләүле медицина хезмәтләре күрсәтү түбәндәге шартнамә белән рәсмиләштерелә: түләүле медицина хезмәтләрен алу шартлары һәм сроклары; исәп-хисап тәртибе; хокуклар һәм бурычлар; якларның җаваплылыгы.     Медицина хезмәтләре өчен түләү банк учреждениеләрендә яисә медицина учреждениеләрендә башкарыла.  Түләүле хезмәтләр күрсәткән өчен халык белән исәп-хисаплар медицина учреждениеләре тарафыннан контроль-касса машиналары кулланып башкарыла. Халык белән контроль-касса машиналарын кулланмыйча исәп-хисап ясаганда медицина учреждениеләре катгый хисап документы булып торган, билгеләнгән очракта расланган бланкны кулланырга тиеш медицина учреждениеләре кулланучыга (касса) чек яисә бланкның кулдан акча алуны раслый торган күчермәсен бирергә тиеш.   
Медицина ярдәме сорап мөрәҗәгать иткәндә һәм аны алганда кулланучы түбәндәгеләргә хокуклы: медицина һәм хезмәт күрсәтүче персонал тарафыннан ихтирамлы һәм гуманлы мөнәсәбәт; санитария-гигиена таләпләренә туры килә торган шартларда тикшерү, дәвалау һәм тоту; аның үтенече буенча башка белгечләргә консилиум һәм консультацияләр үткәрү; авыру һәм (яки) медицина катнашы белән бәйле авыртуны җиңеләйтү, аңлаешлы ысуллар һәм чаралар белән; медицина ярдәме сорап мөрәҗәгать итү факты турындагы, сәламәтлек торышы, диагнозы һәм аны тикшергәндә һәм дәвалаганда алынган башка белешмәләр турындагы мәгълүматны сер итеп саклау; медицина тыкшынуына ирекле ризалык бирү; медицина тыкшынуыннан баш тарту; үз хокуклары һәм бурычлары һәм үз сәламәтлеге торышы турында мәгълүматны пациент мәнфәгатьләрендә аның сәламәтлеге торышы турында мәгълүмат тапшырылырга мөмкин булган затларны сайлап алу нигезендә алу; медицина ярдәме күрсәткәндә аның сәламәтлегенә зыян килгән очракта зыянны каплау; аңа аның хокукларын яклау өчен адвокатны яисә башка законлы вәкилне кертү; аңа руханины кертү, ә хастаханә учреждениесендә дини йолалар башкару өчен шартлар тудыру, шул исәптән, әгәр бу хастаханә учреждениесенең эчке тәртибен бозмаса, аерым урын бирү; медицина тыкшынуыннан баш тарту яисә аны туктатуны таләп итү, законда каралган очраклардан тыш. 
Медицина тыкшынуыннан баш тартканда кулланучыга яисә аның законлы вәкиленә аңлаешлы формада мөмкин булган нәтиҗәләр аңлатылырга тиеш. Медицина тыкшынуыннан баш тарту, мөмкин булган нәтиҗәләрне күрсәтеп, медицина документациясенә язып куела һәм кулланучы йә аның законлы вәкиле, шулай ук медицина хезмәткәре тарафыннан имзалана.
     Югары яки урта медицина белеме турында диплом, белгеч сертификаты һәм медицина эшчәнлегенә лицензия алган затлар хосусый медицина практикасы белән шөгыльләнү хокукына ия.
Игътибар! Медицина ярдәме сорап мөрәҗәгать итү факты, гражданның сәламәтлеге торышы, аның авыруы диагнозы турындагы мәгълүмат һәм аны тикшергәндә һәм дәвалаганда алынган башка мәгълүматлар табиб серен тәшкил итә. Гражданинга тапшырылучы белешмәләрнең конфиденциальлеге гарантиясе расланырга тиеш.     Түләүле медицина хезмәтләреннән файдаланучы кулланучылар түбәндәгеләрне үтәргә тиеш: күрсәтелә торган медицина хезмәте бәясен түләргә; түләүле медицина хезмәте күрсәтүне, моның өчен кирәкле белешмәләрне хәбәр итүне дә кертеп, сыйфатлы тәэмин итә торган таләпләрне үтәргә.
     Россия Федерациясе законнары нигезендә медицина учреждениеләре шартнамә шартларын үтәмәгән яисә тиешенчә үтәмәгән өчен, Россия Федерациясе территориясендә рөхсәт ителгән диагностика, профилактика һәм дәвалау ысулларына куела торган таләпләрне үтәмәгән өчен, шулай ук кулланучының сәламәтлегенә һәм гомеренә зыян китергән очракта кулланучы алдында җаваплы була.
     Түләүле медицина хезмәтләреннән файдаланучы кулланучылар таләп итәргә хокуклы:
тиешле сыйфатлы хезмәтләр күрсәтү, лицензия һәм сертификат булу турында белешмәләр, күрсәтелгән хезмәтнең бәясен исәпләү турында белешмәләр бирү.
     Түләүле медицина хезмәтләреннән файдаланучы кулланучылар килешү шартларын үтәмәү яисә тиешенчә үтәмәү аркасында китерелгән зыянны каплау, сәламәтлеккә һәм гомергә зыян килгән очракта зыянны каплау турында, шулай ук мораль зыян китергән өчен компенсация турында РФ законнары нигезендә таләпләр куярга хокуклы.
     Медицина учреждениесе хезмәт күрсәтүләрне башкару сроклары буенча йөкләмәләрен үтәмәгән очракта, кулланучы үз теләге белән:
- хезмәт күрсәтүнең яңа срогын билгеләргә;
 күрсәтелгән хезмәтнең бәясен киметүне таләп итәргә;
- башка белгечнең хезмәт күрсәтүен таләп итәргә;
- килешүне өзәргә һәм зыянны каплауны таләп итәргә.
     Шартнамәдә билгеләнгән хезмәт күрсәтү срокларын бозу кулланучыга "Кулланучылар хокукларын яклау турында" РФ законы яки шартнамә белән билгеләнгән тәртиптә һәм күләмдә неустойка түләү белән бергә барырга тиеш.
     Якларның килешүе (шартнамәсе) буенча күрсәтелгән неустойка күрсәтелгән медицина хезмәте бәясен киметү, кулланучыга түләүсез өстәмә хезмәтләр күрсәтү, элек кертелгән авансның бер өлешен кире кайтару исәбенә түләнергә мөмкин.
     Күрсәтелгән хезмәтнең кимчелекләре ачыкланганда, кулланучы үз теләге белән:
 күрсәтелгән хезмәтнең җитешсезлекләрен түләүсез бетерү;
- күрсәтелгән хезмәт бәясенең тиешенчә кимүе;
- күрсәтелгән хезмәтнең җитешсезлекләрен бетерү буенча тотылган чыгымнарны үз көчләре белән яисә өченче затлар тарафыннан каплау.
     Кулланучының кабат хезмәт күрсәтү турындагы таләпләрен канәгатьләндерү башкаручыны хезмәт күрсәтүне тәмамлау срогын бозган өчен неустойка рәвешендәге җаваплылыктан азат итми.
     Әгәр күрсәтелгән шартнамәдә билгеләнгән срокта күрсәтелгән хезмәтнең җитешсезлекләре Үтәүче тарафыннан бетерелмәгән булса, кулланучы хезмәт күрсәтү турындагы шартнамәне үтәүдән баш тартырга һәм зыяннарны тулысынча каплауны таләп итәргә хокуклы. Әгәр кулланучы күрсәтелгән хезмәтнең җитди кимчелекләре яисә шартнамә шартларыннан сизелерлек чигенүләре ачыкланса, шулай ук хезмәт күрсәтү турындагы шартнамәне үтәүдән баш тартырга хокуклы.
     Кулланучы шулай ук күрсәтелгән хезмәтнең җитешсезлекләренә бәйле рәвештә үзенә китерелгән зыянны тулысынча каплауны таләп итәргә хокуклы.
     Хезмәт күрсәтүләрне башкаручыга (медицина учреждениесенә) ике нөсхәдә төзелгән язма дәгъва белән мөрәҗәгать итәргә һәм «кулланучылар хокукларын яклау турында»РФ Законында каралган таләпләрнең берсен белдерергә кирәк. Кулланучы хезмәт күрсәтүләр башкаручыга дәгъва тапшыру турында раслау алырга тиеш (гаризага имза яки дәгъва тапшыру турында хәбәрнамә). Медицина хезмәтләре күрсәтү сыйфатына дәгъвалар, шулай ук аларны күрсәтү срокларын бозулар дәгъва алынган көннән алып 10 көн эчендә каралырга тиеш.
 Кулланучының таләпләре канәгатьләндерелмәгән очракта судка мөрәҗәгать итәргә мөмкин.